Maden AyarıAlaşımAltın MetalurjisiFire Hesabı
Kuyumculukta Maden Ayarı Yükseltme, Düşürme ve Fire Hesaplama Formülleri
•Müminzade Akademi Editörlüğü
Kuyumcunun Matematiği: Binde Bir Hassasiyet
Kuyumculukta maden kaybı doğrudan maddi kayıptır. Has altının milyem değeri 995/1000 veya 999.9/1000 kabul edilir. Standart ayarlar ise şunlardır:
- 22 Ayar: 916 Milyem
- 18 Ayar: 750 Milyem
- 14 Ayar: 585 Milyem
- 8 Ayar: 333 Milyem
Ayar Düşürme Formülü (Has Altına Katılacak Katkı / Ligür)
Elinizdeki has altını istenen ayara düşürmek için eklemeniz gereken ligür (gümüş + bakır) miktarı şu formülle hesaplanır:
Ek Astar (Ligür) = (Mevcut Ağırlık x Mevcut Ayar / Hedef Ayar) - Mevcut Ağırlık
Örnek: 100 gram 995 milyem has altını 585 (14 ayar) yapmak istiyorsanız:
(100 x 995 / 585) - 100 = 170.08 - 100 = 70.08 gram ligür eklenmelidir.
Fire Oranları ve Yönetimi
Atölyede işlem gören maden asla %100 geri dönmez:
- Döküm Firesi: Genellikle %0.5 - %1.0 arasındadır.
- Tesviye Firesi: Talaş ve eğe tozu olarak toplanır; net kayıp %1.5 - %2.5.
- Cila Firesi: Cila fırçasına ve filtreye yapışır; net kayıp %2.0 - %3.5.